1923

Έκδοση επισήμανση "ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΙΣ 1922"

Σε ανάμνηση του γεγονότος της επανάστασις του 1922, μία από τις σχηματισθείσες επαναστατικές κυβερνήσεις προχώρησε στην έκδοση το 1923 μιας μεγάλης σε αριθμό κλάσεων σειράς (58 κλάσεις) με τη χαρακτηριστική επισήμανση "ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΙΣ 1922" και νέες αξίες. Χρησιμοποιήθηκαν ποσότητες από τα απόθετα γραμματόσημα της Κρητικής Πολιτείας(8), καθώς και γραμματόσημα της σειράς της "Εκστρατείας 1912" και της "Προσωρινής Κυβέρνησης" του 1917. Η επισήμανση έγινε με τη λιθογραφική μέθοδο.

Επί αναμνηστικών Κρητικής Πολιτείας

Επί αναμνηστικών Κρητικής Πολιτείας

Επί Εναρίθμων Κρητικής Πολιτείας

Επί Εκστρατείας 1912 και Προσωρινής Κυβέρνησης του 1917

Σημ. Τα γραμματόσημα που φέρουν ΕΛΛΑΣ με μαύρη ή κόκκινη επισήμανση , είναι αυτά που χρησιμοποιήθηκαν μετά την ένωση της Κρήτης με την Ελλάδα, προκειμένου να μην αποσυρθούν (κλικ για μεγέθυνση).

____________________________________________________________________
(8) Κρητική Πολιτεία = Η Κρήτη μέχρι το 1898 βρισκόταν στα χέρια της τουρκικής διοίκησις και το ταχυδρομείο έκανε χρήση τουρκικών γραμματοσήμων. Με την κατάληψη της Κρήτης των ευρωπαϊκών δυνάμεων και στη συνέχεια η ανάληψη της διακυβέρνησης από τους ίδιους τους Κρητικούς συνοδεύτηκε από μια τεράστια προσπάθεια οικοδόμησης μιας οργανωμένης πολιτείας με σύνταγμα, νόμους, κυβέρνηση, κρατικές υπηρεσίες αλλά και ομαλή και εύρυθμη καθημερινή λειτουργία της κοινωνίας.
Η λειτουργία των Κρητικών Ταχυδρομείων άρχισε την 1η Μαρτίου 1900. Στα γραμματόσημά της δεν υπάρχει η λέξις "ΕΛΛΑΣ" αλλά "ΚΡΗΤΗ". Η ένωση της Κρήτης με την Ελλάδα έγινε το Σεπτέμβριο του 1908.
Βλέπουμε λοιπόν οτι το γραμματόσημο αποτελεί ένα βασικό στοιχείο εδραίωσης της ίδρυσης ενός νέου κράτους όπως προαναφέρθη και στον πρόλογο.
_____________________________________________________________________________________

ΓΕΓΟΝΟΤΑ 1922 :

"Μάνα, η Σμύρνη καίγεται..."

Κάθε πρόσφυγας και μια ξεχωριστή ιστορία, αλλά ο κοινός καϋμός και το όνειρο της προσφυγιάς για όλους: Ο νόστος για τις μικρές και μεγάλες αλησμόνητες αλλά όχι ξεχασμένες πατρίδες κι η ελπίδα ότι, κάποτε, θα ξαναγυρίσουν στη γη των προγόνων τους, για να πάρουν πίσω αυτά που τους ανήκαν, το βιός τους το ίδιο.
Όμως άνθρωποι του μόχθου και της προκοπής όπως ήταν όλοι τους δεν έμειναν με σταυρωμένα χέρια. Στις νέες πατρίδες τους εργάστηκαν σκληρά και αδιάκοπα, πετυχαίνοντας σε όλους τους τομείς της ζωής, ενσωματώθηκαν στις τοπικές κοινωνίες, μετέδωσν το επιχειρηματικό τους δαιμόνιο, τη μουσική, τις τέχνες και τα γράμματα.

• Διεξάγεται η δίκη των έξι στο Γουδί που κρίνονται ένοχοι για την μικρασιάτικη καταστροφή και ακολουθεί η εκτέλεσή τους.

• Πτώση της μοναρχίας.

• Εφαρμόζεται πλέον από τις 16 Φεβρουαρίου το Γρηγοριανό ημερολόγιο.

1917

Έκδοση "Προσωρινής Κυβέρνησης"

Η απάντηση της κυβέρνησης της Θεσσαλονίκης στην επισήμανση "ΕΤ" ήρθε με την παραγγελία στο βρετανικό οίκο Perkins, Bacon & Co της χάραξης και εκτύπωσης σειράς γραμματοσήμων με την επιγραφή "ΠΡΟΣΩΡΙΝΗ ΚΥΒΕΡΝΗΣΙΣ". Τα γραμματόσημα της σειράς αυτής τυπώθηκαν με τη λιθογραφική μέθοδο και με διάτρηση γραμμική.

Η σειρά του Βενιζέλου "ΠΡΟΣΩΡΙΝΗ ΚΥΒΕΡΝΗΣΙΣ"
_____________________________________________________________________________________

ΓΕΓΟΝΟΤΑ 1916-1917:

• Η διαφωνία του βασιλιά Κωνσταντίνου και του Βενιζέλου όσον αφορά την συμμετοχή ή όχι της Ελλάδας στον Α΄ παγκόσμιο πόλεμο στο πλευρό της Αντάντ έχει ως αποτέλεσμα μετά τη δημιουργία της κυβέρνησης Θεσσαλονίκης από τον Βενιζέλο τον αποκλεισμό της Αθήνας από τους συμμάχους και πολύνεκρες ταραχές.
• Ξεσπά η μεγάλη πυρκαγιά στη Θεσσαλονίκη, στις 18 Αυγούστου 1917 που ήταν ένα από τα σημαντικότερα γεγονότα που σημάδεψαν την ιστορία της πόλης.

1916

κλικ στο κείμενο για μεγέθυνση

(απόσπασμα από κατάλογο HELLAS)

_____________________________________________________________________________________

Έκδοση "Επισήμανση Ε.Τ."

Η διαίρεση της ελληνικής επικράτειας είχε ανάμεσα στα άλλα και τις επιπτώσεις της στην όλη λειτουργία της κρατικής μηχανής και κατά συνέπεια και στην ταχυδρομική υπηρεσία. Η κυβέρνηση των Αθηνών, για να αποτρέψει τη χρησιμοποίηση από την κυβέρνηση Βενιζέλου των εν κυκλοφορία γραμματοσήμων, προχώρησε σε επισήμανσή τους με σύμπλεγμα των αρχικών "ΕΤ" (Ελληνικά Ταχυδρομεία) και παράστασης στέμματος.
Επισημάνθηκαν τα γραμματόσημα των εκδόσεων "Χαλκογραφική" και Λιθογραφική".

Η σειρά με την επισήμανση "ΕΤ" με μαύρη και κόκκινη μελάνη,
ανάλογως της απόχρωσης του γραμματοσήμου.

1913

(Απρίλιος) Έκδοση "Εκστρατεία 1912"

Οι εκδόσεις με την επισήμανση "ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΙΣ" που προορίζονταν για χρήση στα απελευθερούμενα κατά τη διάρκεια των Βαλκανικών Πολέμων εδάφη, είχε ευθύς εξ αρχής, προσωρινό χαρακτήρα αφού το διάταγμα της έκδοσης μιλούσε για χρήση "...μέχρι της εκδόσεως νέου τύπου ενσήμου (γραμματοσήμου)".
Η περιγραφή αυτού του "νέου τύπου ενσήμου" με την εικόνα του Σταυρού του οράματος του Μ. Κωνσταντίνου και την επιγραφή "ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ", έγινε για πρώτη φορά γνωστή, όταν με το διατάγμα της 26.11.1912, αναγγέλλεται η έκδοση νέου τύπου βραχέων επιστολών και δελταρίων, προοριζόμενων να αντικαταστήσουν αυτά με την επισήμανση "ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΙΣ".
Το παραπάνω ένσημο, μαζί με ένα δεύτερο, αυτό με τον "αίσιον αετόν του Διός", απεικονίζουν τα γραμματόσημα που εκδόθηκαν με το διάταγμα της 16.4.1912. Πρόκειται για την έκδοση που έμεινε γνωστή ως σειρά της "Εκστρατείας". Η διάτρηση είναι ζιγκ-ζαγκ και οι 17 αξίες που την απαρτίζουν ξεκινούν από το 1 λεπτό μέχρι και τις 25 δραχμές.

Η σειρά της "Εκστρατείας", μια από τις πιο δύσκολες ελληνικές σειρές στην ανεύρεσή τους σε άρτια κατάσταση οδόντωσης, αλλά και των δύο τελευταίων κλάσεων των 10 και 25 δραχμών.
_____________________________________________________________________________________

(15 Νοεμβρίου) 'Εκδοση "Σούδα"

Έκδοση της Γενικής Διοίκησης Κρήτης (Διάταγμα 20.6.1913) με τη σύμφωνη γνώμη των Αθηνών. Εκδόθηκε σε ανάμνηση των γεγονότων που σημάδεψαν την Κρήτη την άνοιξη του 1913 με επίκεντρο τη νησίδα Σούδα, δηλαδή την απομάκρυνση από τη νησίδα της μεταλλικής τουρκικής σημαίας, τελευταίου επί της Κρήτης συμβόλου της Οθωμανικής αυτοκρατορίας (1η Φεβρουαρίου 1913), την ανακαίνιση του εκεί ημιερειπωμένου ναϊσκου και αφιέρωσή του στον Άγιο Γεώργιο στη μνήμη του δολοφονηθέντος βασιλέως Γεωργίου και την εκεί ανύψωση της ελληνικής σημαίας την 1η Μαϊου 1913.
Τυπώθηκε στον οίκο Bradbury, Wilkinson & Co του Λονδίνου, με τη χαλκογραφική μέθοδο και με οδόντωση γραμμική(6). Κυκλοφόρησε για ένα χρόνο και μόνο στην Κρήτη.

To γραμματόσημο της Σούδας (κλικ για μεγέθυνση)

____________________________________________________________________

(6) Οδόντωση γραμμική = Η γνωστή μέχρι και σήμερα διάτρηση των γραμματοσήμων.
____________________________________________________________________

ΓΕΓΟΝΟΤΑ 1913 :

• Ο Ελληνικός Στόλος, υπό τον Ναύαρχο Παύλο Κουντουριώτη, που επιβαίνει στο θωρηκτό "Αβέρωφ", καταναυμαχεί το Τούρκικο, κοντά στη Λήμνο, σταθεροποιώντας την κυριαρχία του στο Αιγαίο.
• Ο Ελληνικός στρατός απελευθερώνει τα Ιωάννινα.
  

1912-1913

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΡΟΟΡΙΖΟΜΕΝΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΟΥΜΕΝΑ
ΕΔΑΦΗ ΚΑΤΑ ΤΟΥΣ ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΥΣ ΠΟΛΕΜΟΥΣ

(κλικ στο κείμενο για μεγέθυνση)

(απόσπασμα από κατάλογο HELLAS)

Ο χάρτης της Ελλάδας πριν τους Βαλκανικούς πολέμους
και κατόπιν εδάφη που ενσωματώθηκαν μετά από αυτούς.
(κλικ για μεγέθυνση)

____________________________________________________________________

Εκδόσεις "ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΙΣ"

Η σειρά με μαύρη επισήμανση "ΕΛΛΗΝΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΙΣ" με φορά από κάτω προς τα επάνω. Χρησιμοποιήθηκαν γραμματόσημα χαλκογραφικής και λιθογραφικής σειράς καθώς και η αξία των 20 λεπτών από τα αποθέματα της σειράς του Ιπτάμενου Ερμή.

Η σειρά με μαύρη επισήμανση "ΕΛΛΗΝΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΙΣ" με φορά από επάνω προς τα κάτω. Χρησιμοποιήθηκαν γραμματόσημα χαλκογραφικής και λιθογραφικής σειράς καθώς και η αξία των 20 λεπτών από τα αποθέματα της σειράς του Ιπτάμενου Ερμή. Δεν επισημάνθηκε η κλάση των 25 δραχμών.

Τα επισημανθέντα γραμματόσημα χαλκογραφικής και λιθογραφικής έκδοσης με κόκκινη επισήμανση "ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΙΣ" με φορά από κάτω προς τα επάνω. Η κλάση των 25 δρχ. επισημάνθηκε και οριζοντίως.

Τα επισημανθέντα γραμματόσημα χαλκογραφικής και λιθογραφικής έκδοσης με κόκκινη επισήμανση "ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΙΣ" με φορά από επάνω προς τα κάτω.

1912

Έκδοση "Λιθογραφική"

Η κήρυξη του Α' Βαλκανικού πολέμου τον Οκτώβριο του 1912 και η απελευθέρωση εδαφών σημαντικής έκτασης και πληθυσμού είχε ως αποτέλεσμα την αύξηση της ζήτησης κοινών γραμματοσήμων, ενώ παράλληλα λόγοι οικονομικης στενότητας σε πολεμική περίοδο επέβαλλαν την ταχεία, σε μεγάλες ποσότητες, αλλά και όσο το δυνατόν οικονομικότερη παραγωγή γραμματοσήμων εκ μέρους του αναδόχου οίκου "Αδελφοί Γεράσιμου Ασπιώτη".
Τη λύση έδωσε η προσφυγή σε εκτύπωση των εν ισχύϊ τύπων κοινών γραμματοσήμων με την ταχύτερη, ευκολότερη και οικονομικότερη "λιθογραφική" μέθοδο. Ουσιαστικά χωρίς αλλαγή σχεδίων και χρωματισμών έγινε επανεκτύπωση της χαλκογραφικής σειράς με τη λιθογραφική μέθοδο και προστέθηκαν δύο αξίες των 15 και 80 λεπτών.
Γραμματόσημα της σειράς αυτής, όπως και της προηγούμενης (χαλκογραφικής), επισημάνθηκαν διαδοχικά με επισημάνσεις "ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΙΣ" αλλά και άλλες, όπως "ΛΗΜΝΟΣ", "Ε.Δ.", "Β. ΗΠΕΙΡΟΣ", "ΕΤ", "ΕΤ ΣΜΥΡΝΗ", "Διοίκησις Δυτικής Θράκης" και "Διοίκησις Θράκης".

Η λιθογραφική έκδοση δεν διαφέρει χρωματικά από τη χαλκογραφική,
παρά μόνο στη μέθοδο εκτύπωσης που είναι διακριτή με την αφή.

1911

Έκδοση "Χαλκογραφική έκδοση"

Το 1911 συμπληρώνονταν 10 χρόνια από την κυκλοφορία της τακτική σειράς του Ιπτάμενου Ερμή και η αναγκαιότητα αντικατάστασής της ήταν πλέον αντιληπτή.
Η ανάθεση της νέας σειράς έγινε στο εργοστάσιο "Αδελφών Γεράσιμου Ασπιώτη" της Κέρκυρας. Η μέθοδος εκτύπωσης ήταν η χαλκογραφική(5). Η χάραξη των πλακών ανατέθηκε στον βρετανικό οίκο Thomas Mc Donald, βάσει σχεδίων των Ιακωβίδη και Σβορώνου.
Για πρώτη φορά εμφανίζεται η ατυχούς έμπνευσης μέθοδος διάτρησης ζιγκ-ζαγκ(6). Το αποτέλεσμα διαχωρισμού των γραμματοσήμων ήταν ανομοιόμορφο με αποτέλεσμα να παραμένουν ελάχιστα γραμματόσημα "άρτια" και αυτά να αποτελούν ουσιαστικά σπανιότητα.

Η χαλκογραφική σειρά. Παρατηρήστε την ανομιόμορφη κοπή κατά το διαχωρισμό.
_____________________________________________________________________________________

(5) Χαλκογραφική = Είναι η μέθοδος εκτύπωσης κατά την οποία η μελάνη παραμένει ανάγλυφη στο χαρτί, σε αντίθεση με την "τυπογραφική" μέθοδο. Είναι αισθητή η διαφορά των δύο μεθόδων από την υφή του γραμματοσήμου, όπου στην χαλκογραφική με την αφή αισθανόμαστε το ανάγλυφο της εκτύπωσης.

Περιγραφή της χαλκογραφικής μεθόδου εκτύπωσης

Περιγραφή της τυπογραφικής μεθόδου εκτύπωσης

(6) Ζιγκ-ζαγκ = Η μέθοδος διαχωρισμού γραμματοσήμων με χαρακτικά μαχαίρια σε διάταξη ζιγκ-ζαγκ.

Η ατυχής διάτρηση ζιγκ-ζαγκ.

______________________________________________________________________

ΓΕΓΟΝΟΤΑ 1911 :

• Το θωρηκτό "Αβέρωφ" μετά την ολοκλήρωση της κατασκευής του στις 11 Σεπτεμβρίου 1911 κατέπλευσε στο Φάληρο, όπου έγινε δεκτό από τους Έλληνες με ενθουσιασμό.